Urlop na żądanie, czyli ile, kiedy i na jakich zasadach


Urlop na żądanie budzi bardzo dużo kontrowersji i emocji zarówno wśród pracowników, jak i pracodawców. Przysługuje on każdemu pracownikowi w wymiarze 4 dni w roku kalendarzowym  niezależnie od liczby pracodawców oraz wymiaru czasu pracy w jakim zatrudniony jest pracownik. Urlop na żądanie jest przywilejem pracownika wynikającym z przepisów prawa pracy, dokładnie z art. 1672 Kodeksu pracy.

Pracodawca jest zobowiązany udzielić na żądanie pracownika we wskazanym przez niego terminie urlopu w wymiarze nie przekraczającym 4 dni w ciągu roku. Pracownik zgłasza żądanie udzielenia urlopu najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu.

Łączny wymiar urlopu udzielanego w oparciu o Art. 167 (2) nie może przekroczyć 4 dni w roku kalendarzowym , niezależnie od ilości pracodawców, u których pracownik pracował w danym roku kalendarzowym.

Czy pracodawca może odmówić pracownikowi prawa do urlopu?

Urlop na żądanie jest przywilejem pracownika wynikającym z przepisów prawa pracy. Pracodawca może jednak odmówić pracownikowi udzielenia urlopu na żądanie ze względu na szczególne okoliczności, które powodują, że jego zasługujący na ochronę wyjątkowy interes wymaga obecności pracownika w pracy.

Urlop na żądanie jest częścią urlopu wypoczynkowego, podlega takim samym regułom jak urlop wypoczynkowy, udzielany jest więc na wniosek pracownika za zgodą pracodawcy. Pracownik nie może rozpocząć urlopu na żądanie, dopóki pracodawca go nie udzieli.

Jeśli złożenie wniosku nie było możliwe przed rozpoczęciem urlopu pracownik powinien uzupełnić wniosek urlopowy w sposób przyjęty w danym zakładzie pracy w pierwszym dniu po powrocie z urlopu na żądanie.

Sąd Najwyższy stwierdził również, że skorzystanie przez pracownika z urlopu na żądanie bez zgody pracodawcy może być uznane za naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, a co za ty idzie może skutkować rozwiązaniem umowy o pracę w trybie dyscyplinarnym. Skorzystanie z urlopu na żądanie bez zgody pracodawcy należy traktować jako naruszenie podstawowych obowiązków pracownika w postaci konieczności przestrzegania ustalonego u pracodawcy porządku i dyscypliny pracy oraz czasu pracy w zakładzie pracy.

Przydatne orzecznictwo

Wyrok SN z dnia 15 listopada 2006 r., sygn. akt I PK 128/06

  1. Wniosek o udzielenie urlopu „na żądanie” (art. 1672 k.p.) powinien być zgłoszony najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu, jednak do chwili przewidywanego rozpoczęcia pracy przez pracownika według obowiązującego go rozkładu czasu pracy.
  2. Regulamin pracy albo przyjęta u pracodawcy praktyka zakładowa (zwyczaj) mogą przewidywać późniejsze zgłoszenie wniosku o udzielenie urlopu „na żądanie”.

Wyrok SN z dnia 26 stycznia 2005 r., sygn. akt II PK 197/04

Nieobecność w pracy po zgłoszeniu przez pracownika żądania udzielenia urlopu w trybie art. 167(2) k.p., na które pracodawca nie udzielił odpowiedzi, nie uzasadnia rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 k.p.

Wyrok SN z dnia 16 września 2008 r. , sygn. akt II PK 26/2008

  1. Urlop na żądanie stanowi część urlopu wypoczynkowego przysługującego pracownikowi, wobec czego ma identyczny do urlopu wypoczynkowego charakter prawny i poza wyjątkami przewidzianymi wyraźnie w ustawie (art. 168 in fine k.p., art. 163 § 1 zdanie trzecie k.p.), jak również wynikającymi z charakteru tego uprawnienia (np. możliwość dzielenia tego urlopu na części, czy obowiązek udzielenia urlopu w terminie wskazanym przez pracownika), stosują się do niego wynikające z Kodeksu pracy regulacje urlopowe.
  2. Zawarte w art. 1672k.p. sformułowanie o obowiązku udzielenia urlopu przez pracodawcę ma takie samo znaczenie normatywne, jakie przypisuje się takiemu pojęciu w innych przepisach dotyczących reguł wykorzystywania przez pracownika urlopu wypoczynkowego, którego część stanowi urlop „na żądanie”. Racjonalny ustawodawca nie odwołałby się w omawianym przepisie do mającego określone znaczenie prawne pojęcia „udzielania urlopu przez pracodawcę”, gdyby miałoby to być bezcelowe.
  3. Nie istnieją żadne racjonalne argumenty dla uzasadnienia stanowiska, że zawartemu w art. 1672k.p. pojęciu „udzielić urlopu” należy nadawać jakieś inne znaczenie normatywne, a w szczególności, że do wykorzystania tego urlopu uprawnia pracownika samo złożenie wniosku, będącego żądaniem w rozumieniu art. 1672k.p. Pracownik nie może zatem rozpocząć urlopu „na żądanie”, dopóki pracodawca nie wyrazi na to zgody, czyli nie udzieli mu takiego urlopu.
11 stycznia 2018 r. rusza II edycja Akademii Online, Moduł: Kadry. Do 7 grudnia cena promocyjna!
Zarezerwuj miejsce już dzisiaj! Zobacz szczegóły →
5 (100%) 3 głos[y]

+Nie ma jeszcze komentarzy

Dodaj swój