HR-owe Koło Ratunkowe: Wniosek o udzielenie urlopu macierzyńskiego przed porodem

Ciężarna pracownica przedłożyła zaświadczenie wskazujące na przewidywany termin porodu – 25 maja. Jednocześnie poprosiła o udzielenie jej urlopu macierzyńskiego w wymiarze 6 tygodni przypadających przed planowanym terminem i wykorzystała 42 dni urlopu w okresie 13 kwietnia – 24 maja. Faktycznie poród odbył się dopiero 3 czerwca, czyli 10 dni po terminie. Jak rozliczyć urlop macierzyński? Czy pozostała część powinna rozpocząć się od dnia porodu (3 czerwca), a na okres 25 maja – 2 czerwca powinna dostarczyć zwolnienie lekarskie?

Ile urlopu macierzyńskiego aktualnie przysługuje?

Pracownicy , która urodziła dziecko przysługuje urlop macierzyński. Jego wymiar jest uzależniony od liczby urodzonych przy jednym porodzie dzieci i wynosi: 

• 20 tygodni – przy jednym dziecku, 
• 31 tygodni – przy dwójce dzieci, 
• 33 tygodnie – przy trójce dzieci 
• 35 tygodni przy czwórce dzieci 
• 37 – przy piątce lub większej liczbie dzieci 

Jeden tydzień urlopu odpowiada 7 dniom kalendarzowym, bez względu na to, czy są to dla pracownicy dni robocze czy wolne od pracy. Za czas urlopu wypłacany jest zasiłek macierzyński. 

Czy z urlopu macierzyńskiego można skorzystać przed porodem?

Co do zasady urlop macierzyński rozpoczyna się od dnia porodu, niezależnie od tego, czy dziecko urodzi się wczesnym rankiem, czy tuż przed północą tego dnia. Nie jest to jednak jedyna opcja. Choć w życiu codziennym rzadko wykorzystywany, przepis art. 180 §2 umożliwia skorzystanie z części urlopu macierzyńskiego jeszcze przed porodem. Maksymalny wymiar urlopu możliwy do wykorzystania w takiej sytuacji to 6 tygodni, czyli 42 dni.

Aby można było oszacować termin udzielenia urlopu pracownica powinna przedłożyć pracodawcy zaświadczenie od swojego lekarza prowadzącego, w którym będzie widniała informacja o przewidywanym terminie rozwiązania. Wtedy urlop powinien się rozpocząć na 6 tygodni przed tą datą. Jeżeli pracownica będzie chciała wykorzystać mniej, też ma taką możliwość. Wszystko, co musisz wiedzieć o urlopie macierzyńskim i rodzicielskim znajdziesz tutaj >

Co zrobić, gdy data faktycznego porodu jest późniejsza niż wskazana w zaświadczeniu lekarskim?

Ponieważ termin wskazany na zaświadczeniu lekarskim jest zwykle terminem szacowanym, w praktyce może się okazać, że poród nastąpi wcześniej lub później. Wydaje się że pierwszy wariant jest mniej kłopotliwy i postępowanie w tym przypadku bardziej oczywiste. Pracownica rodzi w trakcie urlopu, więc po porodzie po prostu kontynuuje jego wykorzystywanie, aż do wyczerpania należnego jej wymiaru (20-37 tygodni).  

Co jednak zrobić jeśli pojawi się wariant drugi, czyli poród nastąpi później, niż przewidywał lekarz i tym samym już po zakończeniu zawnioskowanej wcześniej 6-tygodniowej części urlopu? Jaki jest status pracownicy w okresie pomiędzy zakończonym 6 tygodniem urlopu, a faktyczną datą porodu?     

W takiej sytuacji pracownica będzie kontynuowała wykorzystywanie urlopu macierzyńskiego przez cały okres przypadający przed dniem porodu. Po porodzie będzie miała do wykorzystania pozostałą część.

Posługując się danymi z przykładu, będącego kanwą naszych rozważań, wyglądałoby to tak: 

• Pierwsza część urlopu, przed porodem w okresie 13 kwietnia – 24 maja: 6 tygodni (42 dni) 
• Kontynuacja po planowanym terminie porodu do faktycznej daty rozwiązania 25 maja – 2 czerwca: 9 dni 
• Pozostała cześć urlopu od dnia porodu (3 czerwca) do wyczerpania pełnego wymiaru: 89 dni, czyli do 30 sierpnia.