Od czego płacimy podatki?

Kwestie opodatkowania regulują przepisy Ordynacji podatkowej oraz w odniesieniu do osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: ustawa o pdof).

Obowiązek podatkowy może mieć charakter nieograniczony lub ograniczony.

Kiedy mamy do czynienia z przychodem?

Przychodami w myśl ustawy o pdof są” „otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń” (Art. 11 § 1 ustawy o pdof).

W odniesieniu do przychodów z pracy, za przychody „ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, (…) za godziny  nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych” (Art. 12 § 1 ustawy o pdof).

Nieograniczony obowiązek podatkowy

Z nieograniczonym obowiązkiem podatkowym mamy do czynienia jeśli osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania na terytorium Polski – wtedy podlega obowiązkowi podatkowemu od wszystkich swoich dochodów, niezależnie od tego czy źródła tych przychodów są zlokalizowane w Polsce czy poza granicami kraju. Za osobę mającą miejsce zamieszkania w Polsce uważa się osobę fizyczną, która posiada w Polsce tzw. centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) albo przebywa w Polsce dłużej niż 183 dni w roku podatkowym. Tym samym, aby być zakwalifikowanym jako osoba mająca miejsce zamieszkania na terytorium RP, nie trzeba posiadać polskiego obywatelstwa.

Ograniczony obowiązek podatkowy

Ograniczony obowiązek podatkowy dotyczy osób, które nie mają na terytorium RP miejsca zamieszkania – wtedy podlegają obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów/przychodów uzyskiwanych w Polsce. Takimi dochodami/przychodami mogą być np. przychody ze stosunku pracy, działalności wykonywanej osobiście (umowy zlecenia, o dzieło), działalności gospodarczej prowadzonej w Polsce. Katalog rodzajów przychodów jest w ustawie katalogiem otwartym, zatem podane wcześniej rodzaje dochodu są jedynie przykładami.