HR-owe Koło Ratunkowe: Jak rozliczyć należności składkowo-podatkowe, jeśli wynagrodzenie wypłaca komornik po wyegzekwowaniu go od pracodawcy? 

Komornik wypłaca pracownikowi wynagrodzenie zasądzone na mocy wyroku. Jak rozliczyć przychód pracownika?

Jeden z byłych pracowników firmy pozwał pracodawcę o zapłatę zaległego wynagrodzenia. Uzyskał prawomocny wyrok, jednak pracodawca go nie wykonał. W związku z tym do sprawy włączył się komornik, który wszczął egzekucję i wypłacił pracownikowi wynagrodzenie zasądzone przez sąd. Jak powinniśmy rozliczyć przychód uzyskany w ten sposób przez pracownika? Kto powinien opłacić składki i pobrać zaliczkę na podatek dochodowy?  

Pracodawca nie wywiązuje się z obowiązku wypłaty wynagrodzenia. Zobowiązanie przejmuje komornik

Podmiotem zobowiązanym do wypłaty pracownikowi wynagrodzenia jest pracodawca. Zdarza się jednak, że z różnych powodów nie wywiązuje się ze swoich obowiązków i dochodzi najpierw do sporu sądowego, a następnie do egzekucji komorniczej, zmierzającej do zaspokojenia potwierdzonych przez sąd roszczeń pracownika.  

Gdyby pracodawca sam wykonał orzeczenie sądu i wypłacił pracownikowi zasądzone wynagrodzenie, to on w całości odpowiada za rozliczenie wypłaty od strony podatkowo-składkowej. Będzie musiał naliczyć i pobrać należne składki na ubezpieczenia społeczne, składkę zdrowotną oraz zaliczkę na podatek dochodowy.  

Niewątpliwie odzyskane przez pracownika w drodze egzekucji komorniczej wynagrodzenie stanowi jego przychód. Ustawodawca rozdzielił jednak obowiązki związane z rozliczeniem tego przychodu pomiędzy wszystkich uczestników procesu. 

Egzekucja z wynagrodzenia za przepracowaną część miesiąca

Pracodawca zobowiązany do obliczenia i pobrania składek na ubezpieczenia społeczne

Zgodnie z art. 4 pkt. 2 oraz art. 17 ust. 1 ustawy systemowej, obowiązek obliczenia i pobrania składek na ubezpieczenia społeczne spoczywa na pracodawcy, jako płatniku składek, niezależnie od tego czy zatrudnienie nadal trwa czy już się zakończyło. Zatem to pracodawca, który w tym przypadku jest płatnikiem składek, będzie zobowiązany do obliczenia należnych składek, sporządzenia dokumentów rozliczeniowych i terminowego opłacenia składek od przychodu pracownika, lub byłego pracownika, zarówno w części finansowanej przez ubezpieczonego pracownika, jak i płatnika. 

Składka zdrowotna

Nieco inaczej przedstawia się kwestia opłacenia składki zdrowotnej. Jak czytamy w art. 84 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, z której wynika obowiązek opłacania składki zdrowotnej, w przypadku, gdy wypłata przychodu stanowiącego podstawę składki na ubezpieczenie zdrowotne jest dokonywana przez komornika, składkę na to ubezpieczenie opłaca sam ubezpieczony bezpośrednio na wskazany przez NFZ rachunek bankowy.  

HR-owe Koło Ratunkowe: Obowiązki informacyjne wobec komornika

Organ egzekucyjny płatnikiem podatku

I na koniec pozostał jeszcze podatek. Z art. 42e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, że jeżeli wypłaty wynagrodzenia ze stosunku pracy za zakład pracy dokonuje organ egzekucyjny, w tym przypadku komornik, staje się on płatnikiem i jest zobowiązany do poboru zaliczki na podatek.

Pobraną zaliczkę przekazuje w terminie do 20 dnia następnego miesiąca do właściwego urzędu skarbowego, a po zakończeniu roku podatkowego przekazuje do podatnika oraz właściwego dla niego urzędu skarbowego informację imienną o otrzymanych dochodzie i pobranych zaliczkach. Natomiast podatnik powinien uwzględnić otrzymane kwoty w zeznaniu rocznym i opodatkować łącznie z pozostałymi dochodami uzyskanymi w roku podatkowym.