HR Detektywi #151: Nowe przepisy dla kobiet po utracie dziecka, zakaz palenia e-papierosów w miejscu pracy, likwidacja bezpłatnych staży

Partnerem technologicznym serii HR Detektywi jest Soneta Sp. z o.o. producent oprogramowania ERP enova365

enova 365

News 1: Zmiany zasad udzielania zasiłków pogrzebowych i urlopów macierzyńskich po utracie dziecka

Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk podpisała dwa istotne rozporządzenia, które zmienią sytuację kobiet po poronieniu.

• Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa lub ich wysokość oraz dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków
• Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe

Brak równego dostępu do świadczeń po stracie ciąży. Obecny stan prawny

Dotychczas pracownica, która straciła ciąże, mogła skorzystać ze skróconego, 8-tygodniowego urlopu macierzyńskiego i zasiłku pogrzebowego (w kwocie 4000 zł), jeśli przedstawiła akt urodzenia dziecka z adnotacją o martwym urodzeniu. Jednak sam akt był wydawany przez Urząd Stanu Cywilnego na podstawie tzw. karty martwego urodzenia, której uzyskanie wymagało ustalenia płci dziecka.

Zatem według obecnych regulacji kobiety, które straciły ciążę, ale nie zdążyły poznać płci dziecka (w przypadku poronienia na wczesnym etapie ciąży), nie mogły skorzystać z powyższych świadczeń. Jedyną możliwością było sfinansowanie z własnych środków kosztownych badań genetycznych, które pozwalają stwierdzić płeć dziecka. Taka regulacja była niesprawiedliwa i wykluczająca – pozbawiała rodziców należnego wsparcia w chwili głębokiego kryzysu emocjonalnego, jednocześnie zmuszając ich do ponoszenia dodatkowych kosztów w celu spełnienia formalnych wymogów. Na zmianę przepisów w tym zakresie czekali rodzice i organizacje pozarządowe.

Likwidacja absurdów. Nowe zasady ubiegania się o zasiłek pogrzebowy i urlop macierzyński

Po zmianie przepisów dokumentem uprawniającym do świadczeń będzie zaświadczenie lekarza posiadającego tytuł specjalisty w dziedzinie położnictwa i ginekologii lub położnej potwierdzające fakt poronienia, wydane na podstawie dokumentacji medycznej. W celu otrzymania zasiłku pogrzebowego dopuszczalne będzie również przedstawienie karty zgonu.

Rozporządzenia wejdą w życie po 14 dniach od ich opublikowania w Dzienniku Ustaw, a więc już w sierpniu tego roku.

Komentarz Moniki Smulewicz na LinkedIn!

Dzięki rozporządzeniu Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej – wreszcie kobieta nie musi udowadniać swojej straty. To kończy cichy dramat tysiąca kobiet.

Przeczytaj komentarz

Urlop macierzyński i rodzicielski – co warto na ich temat wiedzieć? Przeczytaj artykuł tutaj>

News 2: Zakaz palenia e-papierosów bez nikotyny w miejscu pracy

E-papierosy bez nikotyny zostały objęte zakazem palenia w miejscu pracy. Zakaz ten wynika z nowelizacji ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (Dz.U. z 2025 r. poz. 799; tzw. ustawa tytoniowa), która weszła w życie dnia 5 lipca 2025 roku.

Dotychczas przepisy dotyczyły jedynie e-papierosów, które zawierały nikotynę. Pracownicy, powołując się na istniejącą lukę prawną, obchodzili przepisy korzystając z e-papierosów beznikotynowych. Pracodawcom z kolei brakowało narzędzi prawnych do egzekwowania całkowitego zakazu palenia i weryfikacji, czy produkty zawierają nikotynę czy też nie. Po zmianach, palenie e-papierosów bez nikotyny w zakładzie pracy i w innych miejscach publicznych jest traktowane tak samo, jak palenie tradycyjnych papierosów.

Dostosowanie przepisów wewnątrzzakładowych i zasad BHP

W związku z ujednoliceniem regulacji o paleniu w miejscu pracy, pracodawcy będą zobowiązani do wprowadzenia zmian w regulaminach pracy, procedurach kontrolnych i obowiązujących zasadach BHP. Ponadto, aby uniknąć sporów, pracodawcy powinni jasno uprzedzić pracowników o rozszerzeniu zakazu.

Naruszenie zakazu może zostać ukarane mandatem w wysokości do 500 zł. Ponadto pracodawca może nałożyć na pracownika karę porządkowej. Jeżeli pracownik nagminne łamie zasady obowiązujące w zakładzie pracy, pracodawca ma prawo zwolnić go dyscyplinarnie za naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych w zakresie przepisów BHP.

Przypominamy, że pracodawca jako właściciel lub zarządzający obiektem (lub środkiem transportu), w którym obowiązuje zakaz palenia wyrobów tytoniowych i palenia papierosów elektronicznych, jest obowiązany umieścić w widocznych miejscach odpowiednie oznaczenie słowne i graficzne informujące o zakazie palenia na terenie tego obiektu lub w środku transportu.

Źródło: www.sawickiwspolnicy.pl, www.gazetaprawna.pl

News 3: Rząd zapowiada likwidację bezpłatnych staży

Resort pracy zapowiedział przełomowe zmiany dotyczące warunków odbywania staży. Podczas konferencji, która odbyła się w ubiegły piątek w Poznaniu, ministra Agnieszka Dziemianowicz-Bąk wskazała, że bezpłatne staże dla młodych pracowników są patologią rynku pracy i zapowiedziała modyfikację krajowych przepisów w tym zakresie. W najbliższych tygodniach resort pracy planuje spotkania z młodymi w celu wspólnego wypracowania nowych rozwiązań.

Praca to praca. Praca, która łączy się ze zdobywaniem doświadczenia jest ważna i korzystna dla takiego młodego pracownika, ale to wciąż jest praca i powinna być wynagradzana.

_{Agnieszka Dziemianowicz-Bąk}

Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej

Definicja „fałszywego stażu” w dyrektywie stażowej UE

Polska, kończąc swoją prezydencję w Radzie UE, wypracowała wspólnie z państwami członkowskimi projekt tzw. „dyrektywy stażowej”, która ma na celu walkę z fałszywymi stażami i poprawę warunków pracy stażystów w całej Unii Europejskiej. Nowe przepisy definiują m.in. czym jest „fałszywy staż” – to sytuacja, w której osoba wykonuje obowiązki pracownicze, nie będąc formalnie zatrudniona na podstawie umowy o pracę. Wówczas taki w staż w rzeczywistości jest ukrytym stosunkiem pracy. W celu zapobiegania fałszywym stażom, państwa członkowskie będą zobligowane do wdrożenia mechanizmów kontroli i kanałów zgłaszania nieprawidłowości.

Porównywalne wynagrodzenie i warunki pracy

Dyrektywa wprowadza zasadę niedyskryminowania stażystów w zakresie wynagrodzenia (w tym benefitów) i warunków pracy z pracownikami wykonującymi podobne zadania. Niestety, przepisy nie zawierają bezpośredniego obowiązku odpłatności za każdy staż. Regulacje nie będą miały zastosowania do praktyk zawodowych wynikających z krajowych norm kształcenia i szkolenia.

Umowa zlecenie ze studentem. Sprawdź, jak rozliczyć podatek i ZUS>

Źródło: www.gazetaprawna.pl, www.bankier.pl

Akademia Mistrzostwa Kadrowo-Płacowego

Zdobądź prestiżowy certyfikat i kompetencje specjalisty kadr i płac. Dołącz do prawdopodobnie najlepiej zaprojektowanego kursu, który łączy wiedzę i praktykę!
Start: 21.05.2026
Czas trwania: 6 miesięcy

Sprawdź