- 5 min czytania
- 29 lipca 2025
HR-owe Koło Ratunkowe: Czy każde zwolnienie lekarskie przerywa urlop wypoczynkowy?
Kodeks pracy przewiduje sytuacje, kiedy z powodu innej usprawiedliwionej nieobecności, pracownik nie może rozpocząć urlopu wypoczynkowego w ustalonym terminie. Najczęściej jest to spowodowane zwolnieniem lekarskim. Jednak czy w przypadku zwolnienia na opiekę nad chorym członkiem rodziny, termin urlopu ulegnie zmianie?
Pytanie: Udzieliliśmy jednemu z naszych pracowników dwutygodniowego urlopu wypoczynkowego w okresie od 30 czerwca do 11 lipca. W dniu 7 lipca wpłynęło zwolnienie lekarskie na opiekę nad chorym dzieckiem pracownika od 8 do 17 lipca. Pracownik domaga się przerwania urlopu, ponieważ nie może z niego korzystać ze względu na chorobę dziecka. Złożył także wniosek o wypłatę zasiłku opiekuńczego za cały okres zwolnienia. Czy powinniśmy uznać takie żądanie pracownika i wypłacić zasiłek opiekuńczy? Jako pracodawca jesteśmy płatnikiem zasiłków.
Obligatoryjne przesunięcie terminu urlopu wypoczynkowego według przepisów Kodeksu pracy
Ustawodawca w przepisach rozdziału VII kodeksu pracy regulujących prawo pracownika do urlopu wypoczynkowego umieścił zapisy wskazujące jak postąpić, jeśli na okres urlopu wypoczynkowe nałożą się inne okoliczności usprawiedliwiające nieobecność pracownika w pracy. Na szczególną uwagę zasługują tu dwa artykuły: 165 i 166.
Zmiana terminu urlopu ze względu na inną nieobecność usprawiedliwioną
Art. 165 Kodeksu pracy określa, w jakich okolicznościach udzielony pracownikowi urlop wypoczynkowy nie może się rozpocząć. Jeżeli pracownik nie może rozpocząć udzielonego wcześniej urlopu ze względu na inną nieobecność usprawiedliwioną, w tym w szczególności na:
- zwolnienie lekarskie wynikające z własnej niezdolności do pracy,
- odosobnienie w związku z chorobą zakaźną
- powołanie na ćwiczenia wojskowe w ramach pasywnej rezerwy, służby wojskowej w ramach WOT lub aktywnej rezerwy na czas do 3 miesięcy, oraz
- urlop macierzyński,
pracodawca ma obowiązek przesunięcia urlopu na inny, późniejszy termin.
Bywają również sytuacje, kiedy zatrudniony chce przesunąć termin zaplanowanego urlopu z powodów osobistych lub rodzinnych. Czy pracodawca musi zgodzić się na zmianę terminu urlopu wypoczynkowego na wniosek pracownika? Czytaj w artykule
Uzyskanie zwolnienia lekarskiego na opiekę przed rozpoczęciem urlopu
Użycie w przepisie słów „w szczególności” przed wymieniem okoliczności uniemożliwiających rozpoczęcie urlopu oznacza, że jest to katalog otwarty, w którym zawarte są także inne rodzaje nieobecności, po warunkiem, że ich przyczyny są usprawiedliwione. Może się zatem wśród nich znaleźć także zwolnienie lekarskie związane z koniecznością sprawowania opieki nad chorymi członkami rodziny.
Przykład
Gdyby pracownik przedłożył zwolnienie „na opiekę” przed rozpoczęciem urlopu, np. od 28 czerwca, jego urlop nie rozpocząłby się, a pracodawca musiałby uzgodnić z nim inny termin jego wykorzystania. Pracownikowi należałoby także wypłacić zasiłek opiekuńczy za cały okres tego zwolnienia.
Zwolnienie lekarskie na opiekę wystawione w trakcie urlopu wypoczynkowego
Zupełnie inaczej sytuacja wygląda, jeśli pracownik już rozpoczął urlop, a dopiero potem pojawi się inna okoliczność także usprawiedliwiająca nieobecność w pracy. Wtedy zastosowanie znajduje art. 166 K.p. Ten jednak ogranicza nieobecności powodujące przerwanie urlopu do konkretnych czterech, tych samych, które zostały wymienione we wcześniejszym przepisie.
Art. 166. Kodeksu pracy
Część urlopu niewykorzystaną z powodu:
1) czasowej niezdolności do pracy wskutek choroby,
2) odosobnienia w związku z chorobą zakaźną,
3) odbywania ćwiczeń wojskowych w ramach pasywnej rezerwy, pełnienia terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie albo pełnienia służby w aktywnej rezerwie, przez czas do 3 miesięcy,
4) urlopu macierzyńskiego
pracodawca jest obowiązany udzielić w terminie późniejszym.
Brak w przepisie sformułowania „w szczególności” powoduje, że wymienione w nim nieobecności stanowią katalog zamknięty. Nie można go rozszerzyć na inne okoliczności. To oznacza, że pracownik, który otrzymał zwolnienie na opiekę nad chorym dzieckiem, pozostaje nadal na urlopie. Za część zwolnienia przypadającą na czas urlopu zachowuje prawo do wynagrodzenia za czas urlopu. Zasiłek opiekuńczy będzie mógł otrzymać dopiero za okres przypadający po zakończeniu urlopu tj. od dnia 12 lipca.
Zwolnienie na opiekę według ustawy zasiłkowej
Takie stanowisko znajduje również oparcie w przepisach ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tzw. ustawa zasiłkowa). Zgodnie z art. 32 tejże ustawy zasiłek opiekuńczy przysługuje ubezpieczonemu, w naszym przypadku pracownikowi, który został zwolniony od wykonywania pracy z powodu konieczności sprawowania opieki nad chorym dzieckiem lub innym członkiem rodziny. To oznacza, że aby otrzymać zasiłek, pracownik powinien być zwolniony z wykonywania pracy właśnie z takiej przyczyny. W okresie korzystania z urlopu wypoczynkowego pracownik nie ma obowiązku wykonywania pracy. Nie możemy zatem mówić o zwolnieniu od jej wykonywania w razie pojawienia się zwolnienia opiekuńczego w tym samym czasie.
Podsumowując, w przypadku pracownika z pytania, zwolnienie od pracy związane z opieką nad dzieckiem i należny za nie zasiłek opiekuńczy będzie mu przysługiwać dopiero po zakończeniu urlopu wypoczynkowego, udzielonego w pierwotnie ustalonym terminie. Żądanie pracownika dotyczące przerwania urlopu jest bezpodstawne.
Akademia Mistrzostwa Kadrowo-Płacowego
Zdobądź prestiżowy certyfikat i kompetencje specjalisty kadr i płac.
Dołącz do prawdopodobnie najlepiej zaprojektowanego kursu, który łączy wiedzę i praktykę!
Start: 27.08.2026
Czas trwania: 6 miesięcy

Akademia Mistrzostwa Kadrowego
Akademia Mistrzostwa Płacowego
Akademia Mistrzostwa Kadrowo-Płacowego
Akademia Profesjonalisty HR
Akademia Zatrudniania Pracowników z Niepełnosprawnościami
Akademia Zarządzania Czasem Pracy II
Akademia Wynagrodzeń i Benefitów II
Akademia Inspektora Ochrony Danych
Akademia Kalkulacji Wynagrodzeń dla Wymagających
Akademia Master Certyfikowany Kurs Kierownika Działu kadr i płac
Akademia Zatrudniania Cudzoziemców
Akademia HR – Certyfikowany kurs specjalisty ds. zarządzania zasobami ludzkimi
Akademia People Business Partner
Akademia People & Culture Manager
Akademia Prawa Pracy dla Wymagających
RODO w HR, kadrach i płacach,
EXCEL w HR, kadrach i płacach, ZW
enova365 w teorii i praktyce - Certyfikowany kurs obsługi programu
PŁATNIK w teorii i praktyce - Certyfikowany kurs obsługi programu
Certyfikowany kurs Dokumentacja Pracownicza
BHP w praktyce - obowiązki pracodawcy, dokumentacja i realne sytuacje w pracy
Dokumentacja pracownicza 2026 - zmiany przepisów prawa pracy dotyczące elektronizacji dokumentacji pracowniczej
Eduwersum® Excellence Gift Voucher Edukacyjny
Eduwersum® Excellence Pass Voucher Edukacyjny 2000 PLN
Eduwersum® Excellence Pass Voucher Edukacyjny 5000 PLN
Eduwersum® Excellence Pass Voucher Edukacyjny 10000 PLN
Eduwersum® Excellence Pass Voucher Edukacyjny 20000 PLN
Eduwersum® Excellence Pass Voucher Edukacyjny 30000 PLN




